دانلود پایان نامه ارشد درباره سهامداران، سود سهام، صاحبان سهام

گذاراني كه قبلا سهامدار بوده و يا با خريد سهام جديد؛ سهامدار شده اند، وجوه مورد نياز خود را تأمين كنند. سهام عادي يك نوع دارايي مالي است كه نشان دهنده مالكيت در يك شركت است.
سهام عادي از سوي شركت هاي سهامي به منظور تأمين سرماية ‌مورد نياز منتشر مي شوند و صاحبان يا خريداران اين سهام، صاحبان شركت به شمار مي آيند. در حالت عادي و در شرايط نوپا بودن شركت، اكثر سرماية يك شركت از طريق سهامداران عادي آن فراهم مي‌آيد.
ويژگي هاي عمومي سهام عادي
شركت هايي كه سهام عادي منتشر مي‌كنند براي اين سهام تاريخ بازخريد سهام تعيين نمي‌كنند و پيشاپيش معلوم نيست كه براي اين سهام عادي در چه تاريخي و چه مقدار سود پرداخت خواهد شد به اين دليل و وجود ابهام، سهم سودي كه به دارندگان سهام عادي پرداخت مي شود بيشتر از سهم سودي كه به صاحبان اوراق قرضه پرداخت مي‌گردد. به همين ترتيب سهم سود سهام عادي بيش از هزينة بهره‌اي است كه به وامها پرداخت ميشد ونيز از سهم سودي است كه به دارندگان سهام ممتاز پرداخت مي‌گردد. براي دارندگان سهام عادي هيچ تعهدي در خصوص پرداخت سود وجود ندارد به اين دليل ميزان ريسك آن ها بيشتر است و همين زيادي ريسك، انتظارات دارندگان آن ها را از نظر دريافت سود بيشتر مي‌كند و اگر در مقابل ريسك موجود نرخ سودآوري سهام عادي كمتر باشد امكان فروش سهام عادي از بين مي‌رود. در شرايط تورمي معمولاً قيمت بازار سهام عادي افزايش مي‌يابد و اين موضوع باعث محفوظ ماندن صاحبان سهام عادي از ضررهاي احتمالي تورم مي‌گردد و در نتيجه در شرايط تورمي سرمايه‌گذاري برروي سهام عادي به عنوان يك راه‌حل جلوه‌گر خواهد شد. سهام عادي داراي مبلغ اسمي معيني هستند و با همين مبلغ اسمي در دفاتر و صورتهاي مالي شركت مربوطه نشان داده‌مي شود. ميزان سودي كه به هر يك از صاحبان شركت تعلق مي‎گيرد و نيز حق رأي آنان با توجه يه همين ارزش اسمي سهام عادي تعيين مي‌گردد.
ارزش بازار سهام عادي يك شركت بر اثر نتايج فعاليت آن شركت ممكن است بالاتر از ارزش اسمي ويا كمتر از آن باشد. سهم سودي كه شركت بر اساس اسمي سهام عادي به دارندگان آن ها پرداخت مي‌كند در عمل ممكن است نسبت به قيمت‌هاي جاري بازار در سطح پائين‌يا بالاتري قرار گيرد و ارزش واقعي سهم سود پرداختي به سهام عادي به نسبت قيمت‌هاي بازار و ارزش پول، قابل توجه و يا كم باشد.
شركت هايي كه به انتشار سهام عادي اقدام مي‌كنند براي آن ها نقاط قوتي را قائل هستند كه در اين جا به آن ها اشاره مي شود:
تأمين سرماية مورد نياز از راه انتشار سهام عادي براي مديريت شركت راحت‌تر است زيرا پرداخت سود سهام از قبل و براي تاريخ‌هاي معين تضمين نشده‌است به اين جهت پرداخت‌هاي مربوط به سود سهام عادي در ميان پرداختهاي اجباري و قانوني شركت قرار ندارد. اگر شركت نتواند در بعضي دوره‌ها سود كافي تحصيل كند و از پرداخت سهم سود به دارندگان سهام عادي امتناع ورزد اين اقدام از نظر قانوني و حقوقي مشكلي در پي ندارد. در كنار اين امتيازات، امتياز ديگري هم براي سهام عادي از ديدگاه شركت وجود دارد و آن اينكه شركت بازخريد سهام عادي را در سررسيد معیني تعهد نمي‌كند. در ابتداي تأسيس شركت ها و نيز دردوره‌هايي كه نسبت بدهي به سرماية‌شركت رو به فزوني ميگذارد انتشار سهام عادي و تأمين سرماية‌مورد نياز راحت‌تر از وام گرفتن مختلف و بانك ها است. در مقابل امتيازاتي كه براي سهام عادي از ديدگاه شركت ها وجود دارد، براي اين دسته از سهام نقاط ضعفي هم وجود دارد. سهام عادي نسبت به ساز آلترناتيوهاي تأمين سرمايه براي شركت هزينه بالاتري دارد. بهره وام هاي دريافتي به عنوان هزينه تلقي شده و مبلغ معروض ماليات شركت را كاهش ميدهد ولي سهم سود سهامداران عادي از سود حاصله براي شركت پرداخت مي‌گردد با توجه به اين واقعيت مي‌توان گفت كه هزينة سهام عادي بيش از هزينه وام هاي دريافتي است. در صورتي كه مديريت شركت بخواهد براي تأمين سرماية‌بيشتر به انتشار مجدد سهام عادي بپردازد وبراي پرجاذبه نمودن خريد سهام جديد قيمت آن ها را زير قيمت بازار اعلام نمايد در اين صورت سهامداران پيشين دچار ضرر و كاهش درآمد خواهند شد زيرا قيمت سهام عادي پيشين مي تواند كاهش پيدا كند و سودهاي آتي شركت بين دو گروه پيشين و جديد از سهامداران توزيع مي‌گردد، براي جلوگيري از اين وضعيت ناخواسته براي سهامداران قبلي، به آن ها اين امتياز داده‌مي شود كه نسبت به خريد سهام عادي جديد حق خريد اوليه داشته‌باشند به اين ترتيب سهامداران پيشين در صورت تمابل خواهند توانست از طريق سهام عادي جديد درصد اشتراك خود را در شركت محفوظ نگه دارند. ويژگي ها سهام عادي را می توان به شرح زير طبقه بندی نمود: ( جهانخاني ,‌1374، ص 29)
مالكيت شركت :دارندگان هر نوع سهام (عادي و ممتاز ) مالك شركت به حساب مي آيند ولي از آن جا كه دارندگان سهام ممتاز (در مقايسه با دارندگان سهام عادي ) نسبت به دريافت سود و اصل سرمايه شركت حق تقدم دارند مي توان گفت كه دارندگان سهام عادي به اصطلاح مالك نهايي هستند. اين نوع مالكيت به آن مفهوم است كه صاحبان سهام عادي بايد پذيراي بيشترين ريسك سرمايه گذاري در شركت باشند. اگر ريسك هاي مالي و تجاري باعث افت شديد سود هر سهم گردند يا اگر شركت با زيان مواجه شود قيمت بازرار و ارزش ذاتي سهام عادي به شدت كاهش خواهد يافت. اگر شركت منحل گردد يا كل دارائي هاي ان به فروش رود پس از تسويه كليه بدهي ها و باز پرداخت حقوق سهام ممتاز آن چه كه باقي مي ماند به صاحبان سهام عادي تعلق خواهدگرفت.
مسئوليت محدود :اگر تمام دارائي هاي شركت بر اثر ورشكستگي فروخته شود و پول حاصل به اندازه‎اي نباشد كه جوابگوي همه طلبكاران شركت باشد در چنين موقعيتي بستانكاران شركت نمي توانند صاحبان سهام عادي را تحت پيگرد قانوني قرار دهند.
كنترل شركت :يكي از ويژگي ها مهم شركت سهامي اين است كه سهام آن ها در دست افراد نسبتا زيادي است و هيچ شخص بخصوصي نمي تواند كنترل فردي بر آن اعمال كند در نتيجه امور و فعاليت هاي شركت در دست مديران است و دامنه اعمال نفوذ صاحبان سهام عادي فقط تا آن جا كشيده مي شود كه مي توانند در مورد مسائل خاصي رأي بدهند.
حق رأي :دارندگان سهام عادي علاوه بر اينكه حق انتخاب هيئت مديره شركت را دارند مي توانند با اكثريت آراي خود اقدامات پيشنهادي مديريت شركت را تأييد و يا رد كنند. هر سهم يك حق رأي دارد. مثلا پيشنهاد ادغام شركتي در يك شركت ديگر با پيشنهاد مربوط به تغيير نمودار سازماني شركت با اكثريت آراي صاحبان سهام خريد شركت صورت مي گيرد.
حق تقدم خريد سهام :اگر شركتي به سهامداران خود حق تقدم خريد سهام بدهد آنان مي توانند درصد مالكيت خود را در شركت ( در صورت انتشار سهام عادي جديد ) حفظ كنند. فراتر اينكه سهامداران عادي مي توانند به تعداد كافي اوراق بهادارجديد شركت ( از نوع قابل تبديل به سهام عادي ) بخرند و با تبديل اين اوراق بهادار به سهام عادي نسبت مالكيت خود را همچنان حفظ كنند. اگر سهامداران در مجمع عمومي شركت حق تقدم خريد سهام را از خود سلب كنند، شركت مي تواند سهام عادي جديد را به قيمت عادلانه به عموم مردم عرضه كند و در اين صورت افراد جديدي در شركت سهيم شده، درصد مالكيت سهامداران قبلي در شركت كاهش مي يابد.
حق تقدم دريافت سود سهام :پس از اينكه يك شركت ماليات و سود سهام ممتاز خود را پرداخت كرد؛ مي تواند باقي مانده را به عنوان سود سهام به صاحبان سهام عادي بپردازد. مقداري از اين سود به حساب سود سنواتي (يا سود انباشته ) منتقل مي گردد. سود سنواتي يكي از مهم ترين منابع تأمين مالي شركت (براي دوره هاي بلند مدت ) است. پرداخت سود سهام نوعي توزيع سود خالص ميان سهامداران است و از اين رو، سود پرداختي هزينه قابل قبول مالياتي تلقي نمي شود، بنابراين سود سهام پرداختي نمي تواند در آمد مشمول ماليات شركت را كاهش دهد. امكان دارد كه سودسهام تقسيمي يك شركت نسبت به سال قبل كاهش يا افزايش يابد يا اينكه اصلا پرداخت نگردد. در اين صورت سهام عادي به عنوان اوراق بهاداري كه داراي بازده ثابت هستند به حساب نمي آيند.
ساير حقوق :سهامداران عادي حق دارند سهام خود را بفروشند يا آن ها را به ديگري انتقال دهند شركت نمي توانند اين حق را از آن ها سلب كند يا مانع اين نقل و انتقال گردد. از سوي ديگر اين نقل و انتقال ها بر موجوديت شركت هيچ اثر قانوني و حقوقي ندارد. فراتر اين كه صاحبان سهام عادي حق دارند دفاتر شركت را مورد بررسي قرار دهند ولي در عمل اين حق به شدت محدود مي گردد و فقط اطلاعاتي را در بر مي‎گيردكه شركت در اختيار عموم مردم قرار مي دهد.
سر رسيد :سهام عادي داراي سر رسيد نيستند و قابل بازخريد و قابل تبديل نيز نمي توانند باشند. اگر شركت به ميل و ارداه خودش منحل گردد مبلغ نسبتا زيادي ممكن است نصيب سهامداران شركت شود، ولي در مواردي كه شركت ورشكست مي شود احتمالا چيزي نصيب صاحبان سهام عادي نمي گردد.
سهام عادي ( از ديدگاه تأمين مالي ) داراي نقاط ضعف و قوت بسيار زيادي است. نقاط قوت اين سهام، از نظر تأمين مالي به مراتب بيش از نقاط ضعف آن ها است. در عين حال ، در همه موارد بايد با توجه به شرايط موجود قضاوت كرد.
مزاياي انتشار سهام عادي به قرار زیر است :
1 ) سهام عادي هيچ گاه به سر رسيد نمي رسند. اين نوع سهام يكي از منابع دائمي تأمين مالي به حساب مي آيند. اگر شركت بخواهد مي تواند تعدادي از سهام عادي خود را بازخريد و آن ها را از دور خارج كند (طبق قانون تجارت اين عمل مجاز نيست ).
2) از آن جا كه سود سهام ميزان مشخص و ثابتي نيست، انتشار و فروش سهام جديد باعث خواهد شد كه انعطاف پذيري مديريت شركت از لحاظ تأمين سرمايه در آينده بيشتر گردد. يكي از استراتژيهاي متداول اين شركت ها براي تهيه سرمايه به منظور باز پرداخت بدهي هاي كوتاه مدت خود سهام عادي جديد منتشر مي‎كنند.
استراتژي ديگر آن است كه شركت ها از طريق انتشار سهام عادي در صدد بر مي آيند كه نسبت بدهي به حقوق صاحبان سهام شركت ها را پايين آورند و سپس با استفاده ازمزيت حاصل اقدام به انتشار اوراق قرضه مي كنند.
3) شركت الزام قانوني به پرداخت سود به سهامداران عادي خود را ندارند، لذا انتشار سهام عادي ريسك ورشكستگي و ريسكي مالي شركت را افزايش نمي دهد.
4) مي توان به سرعت و بدون تحمل هزينه زياد سهام عادي را منتشر كرد و به بازار عرضه كرد. اينكار از طريق اعطاي گواهي حق تقدم خريد سهام به سهامداران موجود و استفاده از خدمات موسسات تأمين سرمايه كه موظف به خريد سهام عادي كه پذيره نويسي نشده اند، صورت مي گيرد. اگر قيمت پذيره نويسي كمتر از قيمت جاري بازار سهام باشد، سهامداران از خريد سهام عادي جديد استقبال خواهند كرد.
5) براي اكثر شركت ها، وضع به گونه اي است كه با انتشار و عرضه سهام عادي جديد، در مالكيت و كنترل شركت ها تغيير صورت نمي گيرد. سهامداران كنوني شركت مي توانند با استفاده از حق تقدم خريد، درصد مالكيت خود را حفظ كنند و با مراجعه به بازار سهام عادي بيشتري بخرند.
انتشار سهام عادي معايبی نیز به قرار زیر دارد :
1) هزينه خاص سرمايه متعلق به سهام عادي در مقايسه با ساير ابزار تأمين مالي بيشتر است. اين به آن معني است كه سهام عادي يك منبع گران قيمت تأمين مالي است و باعث افزايش هزينه سرمايه شركت مي شود. لذا بهتر است شركت هايي از اين منبع استفاده كنند كه داراي فرصت هاي سرمايه گذاري بسيار سود آور باشند.
2) سود سهام عادي پس از كسر ماليات پرداخت مي شود، در حالي كه بهره اوراق قرضه يك هزينه قابل قبول مالياتي است. بنابراين پرداخت سود سهام باعث صرفه

دیدگاهتان را بنویسید